Gidsen
Het Stroop-effect, uitgelegd
De kleur van de inkt noemen duurt langer als het woord een andere kleur noemt. John Ridley Stroop beschreef het in 1935 (Stroop, 1935), en het is nog steeds een van de meest robuuste effecten in de psychologie.
Het experiment uit 1935
In een artikel in het Journal of Experimental Psychology uit 1935 vergeleek John Ridley Stroop verschillende taken (Stroop, 1935). Kleurwoorden lezen die in een tegenstrijdige inkt waren gedrukt, ging nauwelijks trager dan ze in zwart lezen. De inktkleur van diezelfde woorden noemen ging daarentegen veel trager dan de kleur van gewone vierkantjes noemen.
Die asymmetrie is de kern van het effect. Het woord stoort de kleur, veel meer dan de kleur het woord stoort.
Waarom lezen wint
Voor een volwassene die elke dag leest, gaat een woord lezen bijna automatisch. Je kunt niet naar een bekend woord kijken zonder het te lezen. Een kleur benoemen doen we veel minder vaak. Als de twee antwoorden concurreren, komt het snelle automatische antwoord eerst binnen en moet het worden tegengehouden, wat tijd kost en soms een fout oplevert.
Daarom wordt het effect gebruikt als venster op cognitieve controle, het vermogen om een doel te volgen, de inkt noemen, tegen een sterkere gewoonte in, het woord lezen.
Wat psychologen er vandaag mee doen
De Stroop-taak komt voor in heel veel studies over aandacht en controle, vaak als het verschil tussen de tijd op tegenstrijdige woorden en de tijd op passende woorden, het Stroop-verschil. Er bestaan versies met getallen, met emotionele woorden, of met richtingen in plaats van kleuren, zoals de kleurenblindmodus van de Stroop-test op deze site.
De betrouwbaarheidsparadox
En nu de wending. Een effect dat bijna iedereen vertoont, is prachtig voor een experiment en zwak om één persoon te meten. Toen Hedge, Powell en Sumner mensen opnieuw testten op de Stroop-taak, haalde het Stroop-verschil een test-hertestbetrouwbaarheid van maar 0,60 en 0,66, in twee studies (Hedge et al., 2018). De ruwe tijden waren stabieler dan het verschil zelf.
Hun verklaring is dat het effect weinig van persoon tot persoon verschilt, zodat de ruis van dag tot dag in verhouding groot is. Voor Headgame betekent dit dat het Stroop-spel leuk is en veel laat zien over het effect, maar buiten je kaart blijft. De redenering staat uitgebreid in zijn online breintests betrouwbaar.
Probeer het
Twintig seconden, vier inktkleuren, één regel. Noem de kleur, niet het woord. De score is je goede antwoorden min je fouten, dus alleen snelheid loont niet.
Bronnen
- Stroop J.R. (1935). Studies of interference in serial verbal reactions. Journal of Experimental Psychology 18(6), 643 to 662. doi.org/10.1037/h0054651
- Hedge C., Powell G., Sumner P. (2018). The reliability paradox. Behavior Research Methods 50(3), 1166 to 1186. PMC5990556. doi.org/10.3758/s13428-017-0935-1
Headgame
Je volledige kaart, elke zondag.
Elke ochtend drie spelletjes van 20 seconden, sessies met je telefoon weg, en een kaart met zes waarden die elke zondag wordt onthuld. Binnenkort in de App Store, daarna Google Play.
Op de wachtlijst